​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ Խերթվիսին ​ Վրաստանի հնագույն ամրոցներից մեկն է։ ​ ​ ​ Որոշ պատմաբաններ այն դասում են Վրաստանի առաջին քաղաքների թվին։ Ամրոցի կառուցման ստույգ տարեթիվը հայտնի չէ. այն հիշատակվում էր Մետաքսի մեծ ճանապարհի ժամանակաշրջանից ի վեր: ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ Խերթվիսին գտնվում է Վարձիա քաղաքի հարևանությամբ: Այստեղով էր անցնում երկրի գլխավոր մայրուղին: ​ Ամրոցը ընկած է ​ ժայռոտ լեռան գագաթին, որը բաժանում է Քուռ գետը երկու բազուկի։ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​

​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ Լեգենդներից մեկի համաձայն, ամրոցն առաջին անգամ ավերվել է Ալեքսանդր Մակեդոնացու արշավանքի ժամանակ: Խերթվիսին քանդվել է​ նաև մոնղոլների կողմից, իսկ ավելի ուշ՝ երկրաշարժի արդյունքում։ Ամրոցը վերականգնվել և ընդլայնվել է ​ XIV դ. կեսերին Գեորգի ​ V օրոք։ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​

​ 1588 թ. Խերթվիսին նվաճեցին թուրքերը, հետո դարեր շարունակ բերդը կռվախնձոր  դարձավ վրացական ու թուքական ուժերի  միջև։ Միայն 1828թ բերդը վերջնականապես անցավ  Վրաստանի վերահսկողության տակ։ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​

​ ​ 2017-2018 թթ. Խերթվիսի ամրոցը բարեկարգվեց. վերանորոգվեց վարչական շենքը, այցելուների կենտրոնը, վերականգնվեցին դարպասները, ստեղծվեց ջրամատակարարման համակարգը, կառուցվեց ավտոկայանատեղին։